آینده روشن

جمله درباره امکان بازآفرینی درست است، ولی به سؤال عدالت پاسخ نمی‌دهد. باید توضیح داد بسیاری از اعمال در دنیا بی‌جزا می‌مانند و ظرفیت دنیا برای جزای کامل همه اعمال کافی نیست.

حکمت الهی و عدل الهی. اولی بر هدفمند بودن و بیهوده نبودن آفرینش و دومی بر تحقق جزای عادلانه تکیه دارد.

اشکال ناممکن دانستن حیات دوباره استخوان‌ها؛ با ارجاع به آفریننده نخستین نشان می‌دهد بازآفرینی از قدرت او بیرون نیست.

خیر؛ استدلال نمی‌گوید هیچ نتیجه‌ای در دنیا وجود ندارد. سخن از ناتمام بودن و محدودیت جزای دنیوی برای همه اعمال است. تحقق برخی نتایج، نیاز به جزای کامل را رفع نمی‌کند.

زیرا عدالتِ مورد بحث رسیدگی کامل و متناسب به همه اعمال و حقوق است. کیفر محدود دنیایی ممکن است همه زیان‌ها، نیت‌ها و حقوق ضایع‌شده را جبران نکند؛ پس تحقق بخشی از نتیجه، نیاز به داوری کامل را از بین نمی‌برد.

امکان؛ ضرورت

نادرست؛ قدرت و آفرینش نخستین امکان را نشان می‌دهند و حکمت و عدالت ضرورت را توضیح می‌دهند.

آفرینش نخستین و قدرت نامحدود خدا نشان می‌دهند زنده‌شدن دوباره شدنی است؛ این بخش پاسخِ امکان معاد است. حکمت اجازه نمی‌دهد آفرینش انسان بیهوده پایان یابد و عدالت، رسیدگی کامل به اعمال را اقتضا می‌کند؛ این دو ضرورت معاد را توضیح می‌دهند. پس امکان و ضرورت دو پرسش متفاوت را کامل می‌کنند.

استدلال بر امکان با یادآوری آفرینش نخستین.

آفرینش نخستین و قدرت نامحدود خدا به پرسش امکان پاسخ می‌دهد: زنده‌کردن دوباره شدنی است. عدالت به پرسش ضرورت پاسخ می‌دهد: چون جزای کامل همه اعمال در دنیا تحقق نمی‌یابد، جهانی دیگر برای تحقق کامل عدالت لازم است.