جلد فارسی رندو مکس
رندو مکس · نکات نابپایهٔ ۱۰
آموزش و تمرین امتحان نهایی

فارسی پایهٔ ۱۰

درس ۱۷ · سپیده‌دم

فارسی پایهٔ ۱۰درس ۱۷ · سپیده‌دم۴۰ بخش آموزشی و تمرینی
فارسی پایهٔ ۱۰ · درس ۱۷رندو مکس
آموزش و تمرین امتحان نهایی

سپیده‌دم

۰۱
نقشهٔ یادگیری

راه ورود به درس

خواندن شعر مقاومت ترجمه‌شده؛ پیش‌نیاز: نماد و ندا.
۰۲
قلمرو زبانی

واژه و دستور را در جمله ببین

«جنوب» در بافت اثر به جنوب لبنان اشاره دارد. برای تشخیص گروه وصفی و اضافی، رابطه را بیازمایید: صفت ویژگی هسته است؛ مضاف‌الیه نسبت و تعلق را می‌رساند. خطاب‌های تکراری را با مخاطبِ شعر پیوند دهید.
۰۳
قلمرو ادبی

نام آرایه بدون دلیل کافی نیست

خطاب به سرزمین و نسبت‌دادن رفتار انسانی به آن، تشخیص می‌سازد. تصویر گل و باران با رویش و امید ارتباط دارد؛ اشاره به کربلا، پایداری امروز را به خاطرهٔ تاریخی فداکاری پیوند می‌دهد. ترجمهٔ سطری را نباید با قافیهٔ غزل فارسی سنجید.
۰۴
قلمرو فکری

پاسخ مفهومیِ قابل دفاع

سرزمین فقط مکان رنج نیست؛ سرچشمهٔ خاطره، زایش و امید نیز هست. تکرار نام‌گذاری جنوب، رابطهٔ عاطفی گوینده با آن را استوار می‌کند. تاریکی و رنج در کنار وعدهٔ سپیده قرار می‌گیرند؛ امید از دل مقاومت برمی‌آید.
فارسی نهایی‌محور رندو مکس۲ / ۱۴
فارسی پایهٔ ۱۰ · درس ۱۷رندو مکس
آموزش و تمرین امتحان نهایی

سپیده‌دم

۰۵
دام

این خطا را مرتکب نشو

تلمیح مشترک به عاشورا به معنی یکسان‌بودن زمان و مکان دو واقعه نیست.
۰۶
نمونهٔ تشریحی

نمونه را با اجزای پاسخ یاد بگیر

پرسش: چرا «جنوب» را نباید خودکار جنوب ایران دانست؟
پاسخ: نام شاعر و زمینهٔ معرفی اثر، همراه اشاره‌های متن، جغرافیای لبنان را روشن می‌کند. شباهت مضمون پایداری اجازهٔ تغییر مکان روایت را نمی‌دهد.
۰۷
مرور فعال

یک پرسش برای تثبیت

پرسش: مخاطب اصلی خطاب‌های شعر چیست؟
پاسخ: جنوبِ لبنان، به صورت سرزمینی زنده و مخاطب‌پذیر؛ شاعر با آن رابطهٔ عاطفی برقرار می‌کند.
فارسی نهایی‌محور رندو مکس۳ / ۱۴
فارسی پایهٔ ۱۰ · درس ۱۷رندو مکس
آموزش و تمرین امتحان نهایی

سپیده‌دم

۰۸
کارگاه متن‌پژوهی

پاسخ تشریحی کارگاه

پرسش: در «مسافر دیرین»، «ستارهٔ غروب» و «برترین حماسه»، هسته و نوع وابسته را مشخص کنید.
پاسخ: مسافر هسته و دیرین صفت بیانیِ پسین است. ستاره هسته و غروب مضاف‌الیه است. حماسه هسته و برترین صفت عالیِ پیشین است؛ هسته همیشه نخستین واژه نیست.
۰۹
جمع‌بندی

خط پایان درس

جنوب لبنان، خطاب عاطفی، تلمیح و امید به سپیده چهار کلید فهم شعرند.
۱۰
معنی پیوسته

جنوب و ردای حسین

جنوب لبنان با پوشش و خورشید کربلا تصویر می‌شود؛ مقاومت مردم با فداکاری امام حسین و عاشورا پیوند معنوی دارد.
۱۱
معنی پیوسته

سرخ‌گل و انقلاب

سرزمین به گل سرخی فداکار مانند شده؛ قیام زمینی مردم با ارزش‌های آسمانی و معنوی همراه است.
فارسی نهایی‌محور رندو مکس۴ / ۱۴
فارسی پایهٔ ۱۰ · درس ۱۷رندو مکس
آموزش و تمرین امتحان نهایی

سپیده‌دم

۱۲
معنی پیوسته

گندم و پیامبران

این خاک هم روزی و زندگی مادی می‌پرورد و هم خاستگاه معنویت و پیام‌آوری است؛ گندم و پیامبران دو ساحت زندگی را نشان می‌دهند.
۱۳
معنی پیوسته

کشتی و ماهی و دفتر

شاعر مقاومت را به قایق ماهیگیری، ماهی و دفتر شعر نسبت می‌دهد؛ تمام طبیعت و زندگی و فرهنگِ منطقه در پایداری سهیم تصویر می‌شود.
۱۴
معنی پیوسته

آب و خوشه و ستاره

جنوب با نشانه‌های زندگی و روشنایی نام‌گذاری می‌شود؛ آب و گندم حیات‌بخش‌اند و ستاره در تاریکی راه و امید می‌نمایاند.
۱۵
معنی پیوسته

سپیده‌دم و شهادت

جنوب مانند صبحی است که در آستانه زاده‌شدن است و پیکری که شهادت را می‌طلبد؛ امید پیروزی با آمادگی فداکاری همراه است.
فارسی نهایی‌محور رندو مکس۵ / ۱۴
فارسی پایهٔ ۱۰ · درس ۱۷رندو مکس
آموزش و تمرین امتحان نهایی

سپیده‌دم

۱۶
معنی پیوسته

انقلاب و پاکی

شاعر جنوب را مایه دگرگونی و شگفتی و نماد پاکی، ارجمندی و توانایی می‌خواند.
۱۷
معنی پیوسته

سبزه و دفتر روزگار

سرزمین مانند سبزه‌ای از تاریخ سر برآورده و مسافری دیرینه در رنج و دشواری است؛ پایداری آن پیشینه دارد.
۱۸
معنی پیوسته

ستاره و شمشیر

جنوب چون ستاره روشن و چون شمشیر درخشان است؛ هم امیدبخش و هم مقاوم و جنگنده تصویر می‌شود.
۱۹
معنی پیوسته

بوسه و گرد قدم

شاعر می‌خواهد شمشیر و گرد قدم مبارزان را حرمت نهد؛ بوسه و برداشتن خاک پای آنان نشانه ستایش و فروتنی است.
فارسی نهایی‌محور رندو مکس۶ / ۱۴
فارسی پایهٔ ۱۰ · درس ۱۷رندو مکس
آموزش و تمرین امتحان نهایی

سپیده‌دم

۲۰
معنی پیوسته

باران و پرستو

باران و فصل و عطر و پرستو، حیات تازه و بهار و امید را تداعی می‌کنند؛ جنوب سرور این نشانه‌های نوزایی نامیده می‌شود.
۲۱
معنی پیوسته

علی و متن دریا

دریا چون نوشته‌ای آبی است که علی آن را می‌نویسد؛ شخصیت‌های مقدس و فضای طبیعی در تصویر مقاومت به هم می‌پیوندند.
۲۲
معنی پیوسته

مریم و مهدی

مریم در انتظار مهدی است و گل‌های روییده از انگشتان شهیدان را می‌چیند؛ انتظار نجات و حیاتِ برخاسته از فداکاری به هم پیوند می‌خورند.
۲۳
معنی پیوسته

روستای معرکه

تاریخ، روستای کوچک معرکه را به یاد خواهد سپرد؛ کوچکی جغرافیایی مانع بزرگی نقش انسان‌ها نیست.
فارسی نهایی‌محور رندو مکس۷ / ۱۴
فارسی پایهٔ ۱۰ · درس ۱۷رندو مکس
آموزش و تمرین امتحان نهایی

سپیده‌دم

۲۴
معنی پیوسته

صدر و سینه

روستا با صدر خود و با سینه مردمش از حرمت سرزمین و کرامت انسانی دفاع کرد؛ سینه نماد ایستادگی و فداکاری است.
۲۵
معنی پیوسته

نخل و تاکستان

در زمان ویرانی، مقاومت نیرویی است که دوباره زندگی و آبادانی را با تصویر نخل و انگور به مردم بازمی‌گرداند.
۲۶
معنی پیوسته

مگر تو و امید

تکرار خطاب، امید شاعر به این مقاومت را برجسته می‌کند؛ درخواست پایانی، گشوده‌شدن راه امید و روشنایی است.
۲۷
واژه و املا

واژگان متن؛ بخش ۱

«ردا»: جامه رویین؛ «صیادی»: ماهیگیری در این بافت؛ «کرامت»: بزرگواری؛ «عنب»: انگور؛ «برین»: برتر و بالا
فارسی نهایی‌محور رندو مکس۸ / ۱۴
فارسی پایهٔ ۱۰ · درس ۱۷رندو مکس
آموزش و تمرین امتحان نهایی

سپیده‌دم

۲۸
واژه و املا

واژگان متن؛ بخش ۲

«حماسه»: روایت دلاوری
۲۹
تمرین املا

تشخیص املای درست

صورت نادرست را با تکیه بر بافت پیدا کنید.
پرسش: صورت درست: صیادی/سیادی، عنب/انب، کرامت/کراهت در معنی بزرگواری.
پاسخ: صیادی؛ عنب؛ کرامت. کراهت یعنی ناخوشایندی، نه بزرگواری.
۳۰
کارگاه متن‌پژوهی

کارگاه متن‌پژوهی: شبکه تناسب عطر و ترادف کرامت را کامل کنید.

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.
پرسش: شبکه تناسب عطر و ترادف کرامت را کامل کنید.
پاسخ: تناسب عطر: گل، غنچه، بو، باغ؛ ترادف کرامت: بزرگواری، ارجمندی، عزت. تناسب هم‌موضوعی است و ترادف نزدیکی معنی.
فارسی نهایی‌محور رندو مکس۹ / ۱۴
فارسی پایهٔ ۱۰ · درس ۱۷رندو مکس
آموزش و تمرین امتحان نهایی

سپیده‌دم

۳۱
کارگاه متن‌پژوهی

کارگاه متن‌پژوهی: پنج ترکیب را با هسته مشخص کنید.

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.
پرسش: پنج ترکیب را با هسته مشخص کنید.
پاسخ: ستاره غروب: اضافی، هسته ستاره؛ سرور آزادگان: اضافی، هسته سرور؛ مسافر دیرین: وصفی، هسته مسافر؛ ماهی دریا: اضافی، هسته ماهی؛ برترین حماسه: وصفی با صفت پیشین، هسته حماسه.
۳۲
کارگاه متن‌پژوهی

کارگاه متن‌پژوهی: نقش‌های جمله درهای امید را بگشای چیست

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.
پرسش: نقش‌های جمله درهای امید را بگشای چیست؟
پاسخ: نهاد تو محذوف؛ درهای امید و روشنایی گروه مفعولی، هسته درها و امید/روشنایی مضاف‌الیه‌های هم‌پایه؛ به روی ما متمم؛ بگشای فعل امر. ما مضاف‌الیه روی است.
فارسی نهایی‌محور رندو مکس۱۰ / ۱۴
فارسی پایهٔ ۱۰ · درس ۱۷رندو مکس
آموزش و تمرین امتحان نهایی

سپیده‌دم

۳۳
کارگاه متن‌پژوهی

کارگاه متن‌پژوهی: سه تصویر کارگاه را تحلیل کنید.

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.
پرسش: سه تصویر کارگاه را تحلیل کنید.
پاسخ: چون سبزه: تشبیه جنوب به سبزه؛ دفتر روزگاران: تشبیه روزگار به دفتر. مقاومت کشتی‌ها: تشخیص. بوسه بر شمشیر: کنایه از احترام به مبارزه و مبارزان.
۳۴
کارگاه متن‌پژوهی

کارگاه متن‌پژوهی: خار چه استعاره‌ای است

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.
پرسش: خار چه استعاره‌ای است؟
پاسخ: در راهِ خار و درد، خار استعاره از رنج و دشواری است؛ چون ستاره تشبیه آشکار است، نه استعاره.
فارسی نهایی‌محور رندو مکس۱۱ / ۱۴
فارسی پایهٔ ۱۰ · درس ۱۷رندو مکس
آموزش و تمرین امتحان نهایی

سپیده‌دم

۳۵
کارگاه متن‌پژوهی

کارگاه متن‌پژوهی: باران و فصل‌ها چه نمادی‌اند

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.
پرسش: باران و فصل‌ها چه نمادی‌اند؟
پاسخ: باران نماد حیات و تازگی و فصل‌ها در این بافت نماد دگرگونی و نوزایی‌اند؛ با عطر و پرستو، امید به آینده را می‌سازند.
۳۶
کارگاه متن‌پژوهی

کارگاه متن‌پژوهی: دو مراعات نظیر بیابید.

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.
پرسش: دو مراعات نظیر بیابید.
پاسخ: کشتی، صیادی، ماهی، دریا؛ عطر، غنچه، سبزه، پرستو و باران در فضای بهار. اعضا شبکه موضوعی دارند.
راهنمای فارسی رندو

من راهنمای فارسی رندو هستم و اینجا کنارت هستم. برای پاسخ تشریحی، نتیجه را همراه شاهد کوتاه و دلیل بنویس؛ نام آرایه یا دستور به‌تنهایی نمرهٔ کامل نمی‌سازد.

فارسی نهایی‌محور رندو مکس۱۲ / ۱۴
فارسی پایهٔ ۱۰ · درس ۱۷رندو مکس
آموزش و تمرین امتحان نهایی

سپیده‌دم

۳۷
کارگاه متن‌پژوهی

کارگاه متن‌پژوهی: پیوند انقلاب زمین و آسمان چیست

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.
پرسش: پیوند انقلاب زمین و آسمان چیست؟
پاسخ: مبارزه مردم جنوب تنها حرکت مادی نیست؛ شاعر آن را متکی به ارزش‌های دینی و فداکاری عاشورایی می‌داند.
۳۸
کارگاه متن‌پژوهی

کارگاه متن‌پژوهی: خطاب به کجاست و دو مصراع گندم/پیامبران چیست

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.
پرسش: خطاب به کجاست و دو مصراع گندم/پیامبران چیست؟
پاسخ: جنوب لبنان؛ خاک آن هم زمینه زندگی مادی و محصول کشاورزی است و هم یادآور پرورش معنویت و پیام الهی.
فارسی نهایی‌محور رندو مکس۱۳ / ۱۴
فارسی پایهٔ ۱۰ · درس ۱۷رندو مکس
آموزش و تمرین امتحان نهایی

سپیده‌دم

۳۹
کارگاه متن‌پژوهی

کارگاه متن‌پژوهی: هم‌معنی اشتیاق شهادت در شعر چیست

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.
پرسش: هم‌معنی اشتیاق شهادت در شعر چیست؟
پاسخ: «ای سرخ‌گل که فداکاری پیشه کردی» با آمادگی فداشدن پیوند دارد؛ سپیده‌دم نیز با گشودن درهای امید و روشنایی هم‌مضمون است.
۴۰
کارگاه متن‌پژوهی

کارگاه متن‌پژوهی: ردای حسین و خورشید کربلا بر چه تأکید دارند

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.
پرسش: ردای حسین و خورشید کربلا بر چه تأکید دارند؟
پاسخ: الگوبودن ایستادگی امام حسین و واقعه کربلا برای مقاومت مردم جنوب؛ ارتباط، ارزشی و معنوی است.

جزوه رایگان و نکات ناب رندو مکس

این صفحه برای جست‌وجوی «جزوه فارسی دهم »، «نکات ناب فارسی» و مرور سریع کنکور و امتحان نهایی آماده شده است.