فارسی پایهٔ ۱۰

شناخت طنز ملایم و توصیف؛ پیش‌نیاز: نقش راوی.

«سُم» بخش انتهایی پای اسب، «کتف» شانه و «خلف صدق» جانشین شایسته است. واو در پیوند دو اسم، عطف است و در پیوند دو جمله، ربط؛ در واژهٔ مرکب باید آن را جزء ساختمان واژه دید.

پاسخ پایانیِ «در علف است؛ حیوان باید بچرد» موقعیت طنز می‌سازد: راه‌حل نقاش به‌جای اصلاح پاهای اسب، آن‌ها را با علف از دید پنهان می‌کند. توصیف آرام معلم و سابقهٔ نقش‌پردازی او، لحن خاطره را مهربان نگه می‌دارد.

نویسنده از تجربهٔ کلاس برای نشان‌دادن تفاوت مهارت‌ها و محدودیت‌های یک هنرمند استفاده می‌کند. توان نقش‌پردازی فرش الزاماً به معنی توان ترسیم همهٔ جزئیات اسب نیست. لحن راوی بیشتر یادآور و شوخ است تا تحقیرکننده.

طنز موقعیت، تفاوت مهارت‌ها و کارکرد جزئیات توصیفی را مرور کنید.

در کلاس نقاشی خشکی و سخت‌گیری معمول کلاس‌ها نبود؛ شاگردان آسوده می‌نشستند و می‌خندیدند و معلم چهره‌ای ساختگی و ترس‌آور نمی‌گرفت.

معلمِ کمتر از چهل سال، ساده و افتاده بود. در طراحی قالی و انتخاب رنگ مهارت داشت؛ نقش‌های گیاهی و جانوری او از حضور انسان بی‌نیاز به نظر می‌رسیدند.

نقاشی پرندگان و جانورانی چون آهو و خرگوش برای او آسان بود، اما در کشیدن اسب مشکلی داشت که شاگردان آن را کشف کردند.

معلم طرح نیمه‌کاره قالی همراه داشت؛ معمولاً جانوری روی تخته می‌کشید تا شاگردان تقلید کنند و خودش به تکمیل طرحش برسد.

وقتی دوباره خرگوش پیشنهاد کرد، شاگردان از تکرار شکایت کردند و اسب خواستند. او دشواری و بی‌فایده‌بودن اسب را بهانه کرد، اما سرانجام در برابر اصرارشان پذیرفت.

اسب را مانند هنرمندان پیشین از پهلو کشید؛ این زاویه امکان نشان‌دادن صورت مشخص و اندام‌های اسب را بیشتر می‌کرد.

از گودی پیشانی به لب و آرواره رفت، چشم و گوش و یال را ساخت و از میان دو کتف به پشت و دم رسید؛ سپس گردن و سینه و دست‌ها و شکم و پاها را کشید.

هنگام رسیدن به بخش پایانی پاها و سم‌ها، دستش ایستاد. طرح برای کامل‌شدن به این قسمت‌ها نیاز داشت و شاگردان منتظر پایان کار و آگاه به گرفتاری او بودند.

با تدبیری زیرکانه خط‌های درهم را به علفزار تبدیل کرد و قسمت دشوار پاهای اسب را پشت علف پنهان ساخت.

شاگردی گفت اسب مچ و سم ندارد. معلم با خونسردی پاسخ داد که پاها در علف است و حیوان باید بچرد؛ با شوخی از وضعیت دشوار بیرون آمد.

سهراب سپهری در پایان طنزآمیز می‌گوید هنوز شاگرد وفادار اوست و هرجا در نقاشی درمانده می‌شود از همان شیوه برای حل مشکل بهره می‌گیرد.

«خلف صدق»: جانشین شایسته؛ «وقب»: گودی؛ «آخور»: چنبره گردن؛ «غارب»: میان دو کتف؛ «بخُلک»: برآمدگی پشت پای اسب

«گرته»: طرح اولیه؛ «تمامت»: کامل‌بودن؛ «مخمصه»: گرفتاری؛ «رندانه»: زیرکانه

صورت نادرست را با تکیه بر بافت پیدا کنید.

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.

پاسخ را با شاهد و دلیل کامل کنید.